Wat zijn de meest populaire druivenrassen in Nederland?

In Nederland vragen we opvallend vaak naar druivenrassen. “Heb je een lekkere Sauvignon Blanc?” of “Doe maar een Pinot Grigio.” Dat is logisch: een druif voelt als een houvast. Maar tegelijk is het ook een valkuil, want dezelfde druif kan totaal anders smaken door herkomst en vinificatie.

In deze blog kijk ik naar de druivenrassen die Nederlanders het meest drinken, én naar waarom die populariteit ontstaat. Daarbij neem ik ook mee hoe wij in Nederland trends uit de internationale wijnwereld snel oppikken. En ik maak een belangrijk onderscheid: als sommelier denk ik zelden in druiven alleen, ik denk vooral in smaakprofielen.

Wat bedoelen we met ‘populair’ in Nederland?

Met ‘populair’ bedoel ik hier vooral: druivenrassen die veel worden gedronken en veel gevraagd zijn door consumenten. Dat beeld wordt versterkt door wat je terugziet in horeca, in wijnwinkels en in cursussen: bepaalde namen keren steeds terug omdat ze herkenbaar zijn en breed verkrijgbaar.

Wereldwijd worden van de duizenden druivenrassen er grofweg 25 het meest gebruikt in wijnproductie en -consumptie.

De populairste witte druivenrassen in Nederland

Witte wijnen worden in Nederland vaak gekozen op frisheid, gemak en herkenbaarheid. Daarom zie je een aantal druivenrassen telkens terug. Onderstaande selectie is bedoeld als herkenbaar overzicht; de exacte volgorde kan per jaar en kanaal verschillen.

• Sauvignon Blanc – populair vanwege frisse zuren, citrus en (afhankelijk van stijl) groene tonen.
• Chardonnay – breed inzetbaar: van strak en fris tot romig en houtgerijpt.
• Pinot Grigio / Pinot Gris – vaak gekozen als toegankelijk en makkelijk drinkbaar (stijl verschilt sterk per land).
• Riesling – geliefd bij liefhebbers van spanning, aromatiek en (soms) restzoet.
• Verdejo – de laatste jaren stevig in beeld door aromatische frisheid en moderne wijnstijl.

Veel van de druiven die Nederlanders herkennen, zoals Chardonnay, Sauvignon Blanc behoren tot de 25 meest voorkomende druivenrassen wereldwijd.

De populairste rode druivenrassen in Nederland

Bij rood draait de keuze vaak om soepelheid, fruit en een herkenbare stijl. Ook hier zie je namen die jaar in jaar uit terugkomen.

• Merlot – rond, toegankelijk, zacht in tannine (zeker in veel instapstijlen).
• Cabernet Sauvignon – gekozen voor structuur en herkenbaarheid (cassis, ceder, stevigheid).
• Pinot Noir – populair bij wie elegantie zoekt; stijl varieert sterk per herkomst.
• Primitivo – geliefd door rijp fruit en een vaak wat warmer, voller profiel.
• Tempranillo – vaak via Rioja/Ribera; combinatie van fruit en houtinvloed spreekt breed aan.

Van de populairste druivenrassen zijn er witte varianten (zoals Sauvignon Blanc en Chardonnay) én rode klassiekers (zoals Merlot en Pinot Noir), die samen een breed spectrum van smaakprofielen vertegenwoordigen.

Waarom volgen Nederlanders internationale wijntrends zo makkelijk?

Nederland is sterk gericht op import en inspiratie van buitenaf. Wat internationaal populair wordt, zie je hier vaak snel terug: in horeca, op wijnkaarten, in winkels en online. Denk aan druiven die “ineens” veel zichtbaarheid krijgen doordat ze goed passen bij de huidige smaakvoorkeuren: frisser, lichter, beter doordrinkbaar of juist aromatischer.

Vooruitblik (trendhoek): als je kijkt naar internationale bewegingen, dan is het logisch om in Nederland ook groei te verwachten in stijlen die draaien om frisheid, minder zwaar hout, en duidelijke aromatiek.

Vooruitblik vanuit de praktijk van Sommelier Luc

Onder professionals en sommeliers is al geruime tijd een duidelijke beweging zichtbaar richting wijnen met minder houtinvloed. Het bewust terugbrengen van houtgebruik zorgt ervoor dat frisheid behouden blijft en aroma’s zuiverder naar voren komen. Dat maakt wijnen niet alleen beter doordrinkbaar, maar ook veelzijdiger inzetbaar in de gastronomie. Bovendien worden geur- en smaakkenmerken duidelijker en makkelijker te herkennen en te benoemen.

Deze ontwikkeling is geen korte trend. Binnen de sommelierswereld speelt dit al tien tot vijftien jaar, waarbij de focus steeds meer is komen te liggen op precisie, balans en herkenbaarheid. Wat interessant is om te zien, is dat deze manier van denken nu langzaam doorsijpelt naar de bredere wijnconsumptie in Nederland. Steeds meer wijnliefhebbers kiezen bewust voor frissere, schonere en vriendelijkere stijlen, waarin het karakter van druif en herkomst beter tot zijn recht komt dan de invloed van hout.

Waarom druivenrassen alleen niet genoeg zeggen

Een druivenras is een startpunt, maar het vertelt niet het hele verhaal. Vinificatie (hoe een wijn gemaakt is) kan het smaakprofiel enorm sturen. Denk aan verschillen in:

• houtgebruik (geen hout, groot hout, barrique, nieuw/oud hout)
• gistings- en rijpingstechniek (bijv. sur lie, bâtonnage, malolactische gisting)
• restsuiker (droog tot halfdroog) en alcoholbalans
• extractie en tanninestructuur (zeker bij rood)

Daarom denk ik als sommelier vaak niet in “druiven”, maar in smaakprofielen. Zoek je iets fris en strak, of juist rond en romig? Iets licht en elegant, of krachtig en gestructureerd? Als je dát weet, wordt kiezen makkelijker en kom je sneller bij wijnen uit die echt bij jouw smaak passen.

Hoe ik dit in de praktijk zie als sommelier

In de praktijk merk ik dat veel mensen beginnen bij een druif omdat die bekend voelt. Dat is helemaal prima. Maar zodra je leert proeven en woorden geeft aan wat je lekker vindt, verschuift de keuze vanzelf richting profiel: fris, aromatisch, romig, sappig, kruidig, licht, stevig. En dan ontdek je vaak dat je favoriete “druif” eigenlijk meerdere stijlen kan hebben en dat je vooral één stijl heel lekker vindt.

Dat is precies waarom proeven essentieel is: je traint niet alleen herkenning, je traint begrip. En dat begrip helpt je ook weer met combineren aan tafel.

Van druiven herkennen naar smaak begrijpen

Wil je dit verder verdiepen, dan helpt het om druiven te leren herkennen én tegelijk te leren denken in smaakprofielen. Dat maakt je keuzes thuis makkelijker, maar het helpt ook bij wijn-spijs: het gaat uiteindelijk om balans tussen smaak, structuur en intensiteit.

Lees ook: Wat zijn de beste wijn-spijs combinaties voor een diner?

Afsluiting

De populairste druivenrassen in Nederland geven een mooi beeld van wat we graag drinken: herkenbaar, toegankelijk en passend bij de trends die we internationaal oppikken. Maar als je één stap verder wilt, kijk dan niet alleen naar de druif op het etiket. Denk in smaakprofielen en ontdek welke stijl jij echt zoekt. Dan wordt wijn kiezen rustiger, leuker en uiteindelijk veel preciezer.